- ΟΕΛΜΕΚ
- 01 Μαρ 2026 - 16:44
Εις μνήμην της Ελένης Καραμαλέγκου
TOY ΠΑΝΙΚΟY ΑΝΤΩΝΙΑΔΗ*
Σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης και οδύνης, η Φιλοσοφική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών αποχαιρέτησε την Ελένη Καραμαλέγκου, Ομότιμη Καθηγήτρια Λατινικής Φιλολογίας και πρώην Κοσμήτορα της Σχολής. Η είδηση της αδόκητης απώλειάς της συγκλόνισε την πανεπιστημιακή οικογένεια του ΕΚΠΑ, αλλά και όλους τους φοιτητές φιλολογίας Αθηνών που την γνωρίσαμε και διδαχτήκαμε τη λατινική γλώσσα και γραμματεία από την εξαίρετη δασκάλα.
Η Ελένη Καραμαλέγκου, πρώην Κοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ, απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 2026. Υπήρξε η μακροβιότερη Κοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών, με καθολική αποδοχή και εκτίμηση από τους συναδέλφους της.
Υπήρξε εξέχουσα μορφή της Λατινικής Φιλολογίας και μία από τις πιο δραστήριες προσωπικότητες της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών. Γεννημένη στην Κωνσταντινούπολη το 1953, έφερε πάντα μαζί της την αρχοντιά και την πνευματικότητα της γενέτειράς της. Ήταν ανιψιά του Οικουμενικού Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Δημητρίου (1914-1991). Καταγόμενη από οικογένεια προσφύγων Μικρασιατών, αγαπούσε και πονούσε ιδιαιτέρα για την Κύπρο και την παράνομη τουρκική κατοχή.
Σπούδασε Φιλολογία στο ΕΚΠΑ και συνέχισε μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές στη Université ParisIV – Sorbonne, όπου ειδικεύτηκε στη ρωμαϊκή ποίηση της ύστερης Res Publica και της Αυγουστιανής περιόδου. Η διεθνής της παιδεία και η βαθιά γνώση της λατινικής γραμματείας, διαμόρφωσαν μια επιστήμονα με ευρύ ορίζοντα και αυστηρή φιλολογική μεθοδολογία.
Η ακαδημαϊκή της πορείαστο Τμήμα Φιλολογίας Αθηνών υπήρξε πολυδιάστατη. Δίδαξε επί δεκαετίες προπτυχιακά και μεταπτυχιακά μαθήματα λατινικής γλώσσας και γραμματείας από το 1982 που έγινε και επίσημα Λέκτορας στη Φιλοσοφική Σχολή του ΕΚΠΑ, μέχρι το 2006 όπου εξελεγη στη θέση της Καθηγήτριας. Πολλοί φοιτητές της στο Η’ Εξάμηνο Φιλολογίας, όπου δίδασκε την Αινειάδα του Βιργίλιου και στο μεταπτυχιακό τις ελεγείες του Προπέρτιου, τη θυμόμαστε για τη διαύγεια του λόγου της, τη μεταδοτικότητα και το πάθος με το οποίο προσέγγιζε τα λατινικά κείμενα. Υπό την επίβλεψή της εκπονήθηκαν διδακτορικές διατριβές και μεταπτυχιακές εργασίες που συνέβαλαν ουσιαστικά στην ανανέωση της λατινικής φιλολογικής έρευνας στην Ελλάδα.
Η Ελένη Καραμαλέγκου υπήρξε οραματίστρια και πρωτοπόρος στον τομέα της διεθνοποίησης των ελληνικών πανεπιστημίων. Ως Διευθύντρια του Τομέα Κλασικής Φιλολογίας και αργότερα ως Πρόεδρος του Τμήματος Φιλολογίας, εργάστηκε για την αναβάθμιση του προγράμματος σπουδών και την ενίσχυση της ερευνητικής δραστηριότητας Εμπνεύστηκε και δημιούργησε το πρώτο ξενόγλωσσο προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών στην Ελλάδα, το «BA Program in the Archaeology, History and Literature of Ancient Greece» (BAAG), ανοίγοντας νέους δρόμους για την εξωστρέφεια της ελληνικής ανώτατης εκπαίδευσης. Το πρόγραμμα αυτό, προσελκύει δεκάδες αλλοδαπούς προπτυχιακούς φοιτητές, οι οποίοι έρχονται στην Αθήνα για να μελετήσουν συστηματικά την ιστορία, την αρχαιολογία και τη λογοτεχνία της αρχαίας Ελλάδας, μεταφέροντας διεθνώς το κύρος της ελληνικής παιδείας.
Πέρα από το επιστημονικό και διοικητικό της έργο, η Ελένη Καραμαλέγκου διακρινόταν για το ήθος, την εργατικότητα και την έμφυτη ευγένεια της. Ο χαρακτήρας της Ελένης Καραμαλέγκου, ξεχώριζε για τη σπάνια ισορροπία ανάμεσα στην ακαδημαϊκή αυστηρότητα και την ανθρώπινη ευαισθησία. Προσιτή και προσηνής σε όλους, επέλυε απορίες φοιτητών στο αμφιθέατρο, καθοδηγούσε μεταπτυχιακές και διδακτορικές διατριβές, βοηθούσε άπορους φοιτητές να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους. Δίδασκε με το ήθος και το παράδειγμά της ως πραγματική δασκάλα και όχι με τα λόγια της. Διέθετε έντονο αίσθημα δικαίου· αντιμετώπιζε όλους — φοιτητές, συναδέλφους και διοικητικό προσωπικό — με σεβασμό και αξιοπρέπεια. Επεδίωκε τον διάλογο, άκουγε προσεκτικά και προσπαθούσε να συνθέτει διαφορετικές απόψεις, καλλιεργώντας κλίμα συνεργασίας και εμπιστοσύνης στο μάθημά της.
Σε πολλές κατ΄ιδίαν συζητήσεις που είχα στο γραφείο της, θα θυμάμαι για πάντα δύο φράσεις/ γνωμικά που μας έλεγε, για να εφαρμόζουμε κι εμείς στη πορεία της ζωής μας: «Ο δάσκαλος ανοίγει δρόμους που ο μαθητής θα περπατήσει σε όλη του τη ζωή» « Ο καλός δάσκαλος δεν διδάσκει μόνο μαθήματα, αλλά αξίες. »
Η ευγνωμοσύνη προς τους δασκάλους είναι το πρώτο σημάδι παιδείας. Aς είναι ελαφρύ το χώμα που θα την σκεπάσει. Χρέος μας, να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε για την κλασική παιδεία στην πατρίδα μας, μιμούμενοι το πάθος για τα ελληνικά γράμματα και τις εθνικές μας αξίες, τις οποίες είχε η Ελένη Καραμαλέγκου.
*Φιλολογος
Comments (0)
This thread has been closed from taking new comments.
