- ΟΕΛΜΕΚ
- 24 Ιουλ 2026 - 09:51
Α.Φ.ΕΚ: Επισημάνσεις - Εισηγήσεις για τις προτεινόμενες αλλαγές του ΥΠΑΝ στο πλαίσιο του ΝΣΔ
«Η αντιμετώπιση των στρεβλώσεων του Νέου Συστήματος Διορισμών δεν μπορεί να γίνει με αποδυνάμωση των επιστημονικών και παιδαγωγικών κριτηρίων επιλογής»
Η Α.Φ.ΕΚ. με ανακοίνωσή της αναφέρει ότι «θεωρεί αδιαπραγμάτευτο ότι οποιεσδήποτε αλλαγές στον τρόπο πρόσληψης και διορισμού των εκπαιδευτικών δεν πρέπει να οδηγούν σε έκπτωση των επιστημονικών και παιδαγωγικών κριτηρίων επιλογής.
Η κατάργηση της βάσης εισαγωγής και της στάθμισης των εξετάσεων, όπως παρουσιάστηκε από το ΥΠΑΝ στις συναντήσεις με τη Γραμματεία της ΟΕΛΜΕΚ, δημιουργεί την εντύπωση ότι προτεραιότητα δεν είναι πλέον η επιλογή των καταλληλότερων υποψηφίων, αλλά η διεύρυνση της δεξαμενής διαθέσιμων εκπαιδευτικών, στο πλαίσιο της επιδιωκόμενης κατάργησης του καταλόγου διοριστέων με οποιοδήποτε κόστος. Αν αυτή είναι η κατεύθυνση, τότε το τίμημα είναι η αποδυνάμωση των ποιοτικών φίλτρων επιλογής. Η ύπαρξη βάσης επιτυχίας δεν αποτελεί εμπόδιο στη διεύρυνση του αριθμού των διαθέσιμων υποψηφίων, αλλά λειτουργεί ως ελάχιστη δικλίδα διασφάλισης ότι όσοι εισέρχονται στο σύστημα πληρούν ένα ενιαίο επίπεδο επιστημονικής και παιδαγωγικής επάρκειας.
Ως εκ τούτου, η Α.Φ.ΕΚ. διαφωνεί με οποιαδήποτε μεταβολή του συστήματος εξετάσεων που θα οδηγεί στην ουσιαστική κατάργηση της βάσης επιτυχίας ή στη χαλάρωση των ποιοτικών κριτηρίων επιλογής των εκπαιδευτικών.
Η Α.Φ.ΕΚ. θεωρεί ότι η αύξηση του αριθμού των επιτυχόντων δεν πρέπει να επιτυγχάνεται με μείωση των απαιτήσεων, αλλά μέσα από στοχευμένες βελτιώσεις της ίδιας της διαδικασίας αξιολόγησης, οι οποίες θα ενισχύουν την αξιοπιστία, την αντικειμενικότητα και τη λειτουργικότητα του συστήματος.
Στο πλαίσιο αυτό μπορούν να εξεταστούν, μεταξύ άλλων:
• η δυνατότητα κατοχύρωσης (διατήρησης) της βαθμολογίας στα μαθήματα στα οποία ο υποψήφιος έχει επιτύχει και η επανεξέτασή του μόνο στα μαθήματα στα οποία δεν έχει επιτύχει,
• η μείωση του αριθμού των εξεταζόμενων μαθημάτων, όπου αυτό τεκμηριώνεται επιστημονικά και ανά ειδικότητα,
• ο σαφής καθορισμός της εξεταστέας ύλης και των μαθησιακών στόχων κάθε εξέτασης,
• η συνεχής επιστημονική αξιολόγηση και η διερεύνηση της δυνατότητας δημιουργίας επιστημονικά τεκμηριωμένης τράπεζας θεμάτων, ως εργαλείου ενίσχυσης της εγκυρότητας, της αξιοπιστίας και της ομοιομορφίας των εξετάσεων, από την οποία θα επιλέγονται τα εξεταστικά δοκίμια με διαδικασίες που θα διασφαλίζουν την αντικειμενικότητα, την ισοδυναμία και το ενιαίο επίπεδο δυσκολίας των εξετάσεων,
• η επιστημονική επαναξιολόγηση του βαθμού δυσκολίας των εξεταστικών δοκιμίων, όταν αυτά αποδεδειγμένα αποκλίνουν σημαντικά από το επιδιωκόμενο επίπεδο δυσκολίας ή δεν υπηρετούν αποτελεσματικά τον σκοπό της αξιόπιστης αξιολόγησης των υποψηφίων,
• η Α.Φ.ΕΚ. θεωρεί ότι η ύπαρξη ενός επιστημονικά τεκμηριωμένου συστήματος στάθμισης και συγκρισιμότητας των αποτελεσμάτων αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση της αντικειμενικότητας και της αξιοπιστίας του συστήματος. Ως εκ τούτου, διαφωνεί με την κατάργηση της στάθμισης και τη δημιουργία εξετάσεων των οποίων τα αποτελέσματα δεν θα μπορούν να συγκριθούν μεταξύ διαφορετικών εξεταστικών περιόδων. Παράλληλα, θεωρεί ότι ο υφιστάμενος τρόπος στάθμισης μπορεί να αξιολογηθεί και να βελτιωθεί περαιτέρω, ώστε να λαμβάνει υπόψη περισσότερες επιστημονικά τεκμηριωμένες παραμέτρους, όπως τον βαθμό δυσκολίας της κάθε εξεταστικής περιόδου, τη διαχρονική εικόνα των αποτελεσμάτων και άλλα αντικειμενικά δεδομένα, και όχι αποκλειστικά την πρώτη εξέταση,
• η διαδικασία των εξετάσεων δεν θα πρέπει να μετατρέπεται σε μια διαρκή και επαναλαμβανόμενη δοκιμασία για τους εκπαιδευτικούς, δημιουργώντας συνθήκες συνεχούς εργασιακής ανασφάλειας. Η συμμετοχή σε νέα εξέταση θα πρέπει να αποτελεί επιλογή του υποψηφίου για βελτίωση της βαθμολογίας ή της θέσης του στους πίνακες επιτυχόντων και όχι υποχρέωση για διατήρηση της δυνατότητας συμμετοχής στο σύστημα. Παράλληλα, η Α.Φ.ΕΚ. θεωρεί ότι η δημιουργία καταλόγων κατάταξης ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς επιστημονικά τεκμηριωμένο σύστημα στάθμισης και συγκρισιμότητας των αποτελεσμάτων μεταξύ διαφορετικών εξεταστικών περιόδων δημιουργεί ζητήματα αντικειμενικότητας, σταθερότητας και ασφάλειας δικαίου. Η κατάταξη των υποψηφίων δεν μπορεί να επηρεάζεται αποκλειστικά από τις ιδιαιτερότητες ή τον βαθμό δυσκολίας μιας συγκεκριμένης εξεταστικής περιόδου,
• η διαμόρφωση της συχνότητας διεξαγωγής των εξετάσεων με τρόπο που να επιτρέπει την ουσιαστική αξιοποίηση και απορρόφηση σημαντικού αριθμού επιτυχόντων από τις ανάγκες της δημόσιας εκπαίδευσης. Η διεξαγωγή εξετάσεων ανά τριετία μπορεί να αποτελέσει ένα λειτουργικό πλαίσιο, το οποίο θα παρέχει επαρκή χρόνο για την αξιολόγηση των πραγματικών αναγκών στελέχωσης, την αξιοποίηση των επιτυχόντων και τον περιορισμό της συνεχούς επανάληψης της εξεταστικής διαδικασίας.
Η Α.Φ.ΕΚ. θεωρεί ότι κάθε μεταρρύθμιση του συστήματος διορισμών οφείλει να υπηρετεί ταυτόχρονα τρεις θεμελιώδεις στόχους:
• τη διατήρηση υψηλού επιπέδου επιλογής των εκπαιδευτικών,
• τη διασφάλιση της αξιοκρατίας, της διαφάνειας και της αντικειμενικότητας του συστήματος,
• την αποτελεσματική κάλυψη των αναγκών της δημόσιας εκπαίδευσης, χωρίς έκπτωση στην ποιότητα των εκπαιδευτικών που εισέρχονται στο σύστημα.
Η Α.Φ.ΕΚ. πιστεύει ότι η αντιμετώπιση των στρεβλώσεων του Νέου Συστήματος Διορισμών δεν μπορεί να γίνει με αποδυνάμωση των επιστημονικών και παιδαγωγικών κριτηρίων επιλογής. Οι αναγκαίες αλλαγές οφείλουν να ενισχύουν την ποιότητα, την αξιοκρατία και την αντικειμενικότητα του συστήματος και όχι να προσαρμόζουν τα κριτήρια επιλογής στις δυσκολίες εφαρμογής μιας προειλημμένης πολιτικής επιλογής».
