- ΟΕΛΜΕΚ
- 01 Νοε 2025 - 13:40
Προοδευτική Καθηγητών: Η θεωρία, οι τουαλέτες και η πραγματικότητα των σχολείων
«Οι οδηγίες για τις τουαλέτες ανέδειξαν τον στρουθοκαμηλισμό μιας πολιτείας που επικρίνει διευθυντές και σχολεία χωρίς να αναζητά τα αίτια».
«Αν η εκπαιδευτική πολιτική στην Κύπρο είχε πρόσωπο, αυτό τον καιρό θα κοιτούσε τις τουαλέτες. Όχι τις αυλές που γίνονται συχνά πεδία εκφοβισμού, όχι τους διαδρόμους όπου ξεσπούν καυγάδες, ούτε τα σχολεία που προσπαθούν να κρατήσουν συνοχή μέσα σε μια κοινωνία που αποσυντίθεται. Όχι, κοιτά τις τουαλέτες. Εκεί όπου, σύμφωνα με την τελευταία εγκύκλιο, κρίθηκε πως βρίσκεται το μέτρο του ανθρωπισμού και της παιδαγωγικής φροντίδας.
Το Υπουργείο Παιδείας, αντί να προχωρήσει σε ουσιαστική ανάλυση των σοβαρών ζητημάτων και ενίσχυση των σχολικών δομών, προτίμησε να εκδώσει οδηγίες: οι τουαλέτες να παραμένουν ανοικτές καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας, ακόμη και μεταξύ μαθημάτων, χωρίς εποπτεία. Η απόφαση παρουσιάστηκε ως ζήτημα δικαιωμάτων, αγνοώντας όμως πλήρως την καθημερινή πραγματικότητα των σχολείων.
Και όμως, λίγο μετά την έκδοση της οδηγίας, σημειώθηκε ακόμη ένα σοβαρό περιστατικό βίας, σε ανοιχτές τουαλέτες, όπως πρόσταξε το υπουργείο: μαθητής χτύπησε συμμαθητή του στο κεφάλι, προκαλώντας του κάταγμα στο κρανίο. Η υπουργός το απέδωσε στην «ανοησία και απερισκεψία των παιδιών», μια φράση που αποκάλυψε τη βαθύτερη στάση της πολιτείας: την τάση να απλουστεύει ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο, αποποιούμενη την ευθύνη της.
Η υπουργός, με τις παιδαγωγικές της γνώσεις, ασφαλώς γνωρίζει ότι η σχολική βία δεν είναι προϊόν ανοησίας. Είναι σύμπτωμα κοινωνικών, οικογενειακών και θεσμικών αδυναμιών. Η άρνηση αναγνώρισης αυτής της πραγματικότητας δεν αποτελεί άγνοια, αλλά επιλογή. Αγγίζει τον πυρήνα μιας πολιτικής που θεωρητικολογεί αντί να παρεμβαίνει, που μιλά για πρόληψη χωρίς να την ασκεί, που δρα εκ των υστέρων αντί να προλαμβάνει.
Οι οδηγίες για τις τουαλέτες ανέδειξαν τον στρουθοκαμηλισμό μιας πολιτείας που επικρίνει διευθυντές και σχολεία χωρίς να αναζητά τα αίτια. Κανείς δεν ρώτησε γιατί φτάσαμε εδώ, ούτε πώς ένα τέτοιο μέτρο κατέληξε να είναι, δυστυχώς, αναγκαίο για την ασφάλεια των μαθητών. Έτσι, η γλώσσα της διαχείρισης αντικαθιστά τη γλώσσα της πράξης. Οι εγκύκλιοι γίνονται υποκατάστατο πολιτικής, και το σχολείο μένει μόνο του.
«Η βία είναι κοινωνικό φαινόμενο που δεν θέλουμε να μεταφέρουμε στα σχολεία», δήλωσε η υπουργός. Σωστά, μόνο που η βία έχει ήδη εγκατασταθεί εκεί. Ραγισμένα κρανία, τραυματισμένα παιδιά, φόβος, θυμός και έλλειψη πλαισίου συνθέτουν μια νέα κανονικότητα. Αυτά δεν αντιμετωπίζονται με ανοιχτές πόρτες ή κάμερες, αλλά με πολιτική που εμπιστεύεται και στηρίζει τα σχολεία.
Σήμερα, οι εκπαιδευτικοί εργάζονται μέσα σε περιβάλλον κοινωνικής πίεσης και διοικητικής καχυποψίας. Τα σχολεία καλούνται να λειτουργήσουν ως ψυχολογικά καταφύγια, παιδαγωγικά εργαστήρια και μηχανισμοί κοινωνικής πρόληψης, χωρίς όμως τους αναγκαίους πόρους και θεσμούς που θα τους το επιτρέψουν. Αντί γι’ αυτό, λαμβάνουν εγκυκλίους.
Το σχολείο δεν χρειάζεται άλλη μια εγκύκλιο. Χρειάζεται στήριξη. Χρειάζεται ένα Υπουργείο σύμμαχο, όχι αποστασιοποιημένο κριτή. Χρειάζεται την αποκατάσταση της σχέσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στην πολιτεία και την εκπαιδευτική κοινότητα, μια σχέση που χάθηκε μέσα στις διαδικασίες και τις γραφειοκρατίες.
Αν θέλουμε πραγματικά να αντιμετωπίσουμε τη σχολική βία, πρέπει να ξεκινήσουμε από εκεί: από το να ακούσουμε, να κατανοήσουμε και να δράσουμε με βάση την πραγματικότητα, όχι τις εντυπώσεις. Γιατί όσο παραμένουμε στη θεωρία, η πράξη θα μας εκθέτει και το σχολείο θα πληρώνει το τίμημα».
Comments (0)
This thread has been closed from taking new comments.
