Μήπως ήρθε η ώρα να γιορτάσουμε τις αποτυχίες μας;

ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΑΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ*

Πριν μερικά χρόνια είχα την τύχη να διαβάσω ένα κείμενο με τίτλο “CV of Failures” το οποίο άλλαξε τον τρόπο σκέψης μου γύρω από την αποτυχία. Ο συγγραφέας του κειμένου, Johannes Haushofer —τότε Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Princeton και τώρα στο Cornell – εξηγούσε πως οι επιτυχίες του είναι πάντα ορατές στους άλλους ενώ οι αποτυχίες του παραμένουν αόρατες. Αυτή η ασυμμετρία υπογραμμίζει, οδηγεί συχνά όσους παρακολουθούν την πορεία του «να αποδίδουν τις δικές τους αποτυχίες στον εαυτό τους αντί στο γεγονός ότι ο κόσμος είναι στοχαστικός, οι αιτήσεις είναι τυχερά παιχνίδια και οι επιτροπές ή οι κριτές έχουν κακές μέρες».

Στο κείμενο ακολουθούσε το βιογραφικό του Καθηγητή το οποίο αντί να περιέχει τις επιτυχίες και τα επιτεύγματά του περιείχε μια μεγάλη λίστα με τις αποτυχημένες του προσπάθειες. Μια λίστα με αρκετές αποτυχίες για εισαγωγή του σε μεταπτυχιακά και διδακτορικά προγράμματα σπουδών, δεκάδες αποτυχημένες προσπάθειες του να κερδίσει χρηματοδότηση για έρευνα, απορρίψεις δημοσίευσης κειμένων του από ακαδημαϊκά περιοδικά και άλλα τόσα μη κερδισμένα βραβεία και υποτροφίες τις οποίες αιτήθηκε.

Ήμουν αρκετά τυχερή να διαβάσω το «Βιογραφικό της Αποτυχίας» του Καθηγητή σε μια περίοδο γεμάτη με αρκετές δικές μου αποτυχίες και απορρίψεις σε ακαδημαϊκό και επαγγελματικό επίπεδο, ώστε να με βοηθήσει να προχωρήσω μα κυρίως να αναθεωρήσω. Με αφορμή λοιπόν το τραγικό γεγονός αυτοκτονίας των 17χρονων μαθητριών στην Ελλάδα, αλλά και ενόψει της επικείμενης εξεταστικής περιόδου που φορτώνει με τεράστιο άγχος τους νέους μας, μοιράζομαι τις αναθεωρημένες μου σκέψεις γύρω από τη σημασία των όρων αποτυχία και επιτυχία.

Η αποτυχία όπως και η επιτυχία δεν είναι σταθμός τερματισμού αλλά αφετηρίας. Ανεξαρτήτως των εκ διαμέτρου αντίθετων συναισθημάτων που μας προκαλούν, αν το καλοσκεφτούμε και τα δύο αποτελούν μια προσωρινή στάση για τη μετέπειτα πορεία μας. Σε περίπτωση που η προσπάθεια μας είναι επιτυχής μετά τον ενθουσιασμό και τη χαρά ξεκινούμε και πάλι την προσπάθεια προς το επόμενο βήμα του στόχου μας ή ένα νέο στόχο. Το ίδιο ισχύει και για την αποτυχία αφού μετά τη μη επίτευξη του στόχου προχωρούμε με νέα προσπάθεια προς την ίδια ή άλλη κατεύθυνση.

Άλλωστε, η έννοια των λέξεων επιτυχία και αποτυχία είναι ξεκάθαρα ρευστή, αφού κατασκευάζεται ανάλογα με τις κοινωνικοπολιτισμικές συνθήκες της εποχής. Ας μην της επιτρέψουμε λοιπόν, να εγκλωβίσει τη ζωή μας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι αποτυχημένες προσπάθειες είναι μάλλον απαραίτητες αφού μας ωριμάζουν, μας δυναμώνουν και μας κάνουν πιο ευέλικτους. Σκεφτείτε να θέλετε να εντάξετε ένα άτομο στην ομάδα σας (επαγγελματική ή άλλη). Δεν  είναι σημαντικό για εσάς να ξέρετε ότι ο/η υποψήφιος/η που έχετε μπροστά σας, μπορεί να διαχειριστεί καταστάσεις που στράβωσαν, έχει τη δύναμη να ξαναξεκινήσει όταν όλα γκρεμιστούν και πως έχει την ανθεκτικότητα να αντέξει έντονα αρνητικά συναισθήματα; Μοναδικό τεκμήριο για όλα αποτελεί το βιογραφικό αποτυχίας του!

Αφού, αυτή η ανθεκτικότητα στην τελική είναι το ζητούμενο για το μέλλον των παιδιών μας η ευθύνη περνάει σε εμάς. Ως εκπαιδευτικοί αλλά και ως γονείς, θα ήταν σημαντικό να ξεκινήσουμε να αλλάζουμε την οπτική με την οποία αντικρίζουμε τις όποιες αποτυχημένες προσπάθειες τους. Οφείλουμε να καλλιεργήσουμε μια νοοτροπία που δεν θα δαιμονοποιεί την αποτυχία και δεν θα κλειδώνει το νόημα της επιτυχίας σε βαθμούς και αριστεία. Μόνο τότε τα παιδιά θα νιώσουν ασφαλή και περήφανα για τις προσπάθειες τους, αναγνωρίζοντας ότι η αποτυχία δεν είναι το τέλος, αλλά η απαραίτητη δυναμική ώθηση για τη δημιουργία μιας ευέλικτης και συνεχώς εξελισσόμενης ταυτότητας.

*Εκπαιδεύτρια Γραφικών Τεχνών
PhD Μέσα Επικοινωνίας & Πολιτισμικές Σπουδές

* Διαβάστε το κείμενο CV of Failures εδώ https://johanneshaushofer.com/Johannes_Haushofer_CV_of_Failures.pdf

---

---

This thread has been closed from taking new comments.

---