Ανοιχτή επιστολή της Επιτροπής Αντικαταστατών και Συμβασιούχων Μέσης προς την Υπουργό Παιδείας

ΟΕΛΜΕΚ
21 Απρ 2026 - 09:20

Ανοιχτή επιστολή της Επιτροπής Αντικαταστατών και Συμβασιούχων Μέσης προς την Υπουργό Παιδείας

«Η αβεβαιότητα στην εκπαίδευση δεν μπορεί να συνεχιστεί»

Η Επιτροπή Αντικαταστατών και Συμβασιούχων Μέσης απευθύνει στην Υπουργό Παιδείας την ακόλουθη ανοιχτή επιστολή:

«Αξιότιμη κυρίαΥπουργέ,

Ως εκπαιδευτικοί που στηρίζουμε το δημόσιο σχολείο εδώ και χρόνια, από τη θέση του συμβασιούχου, του αντικαταστάτη και του αορίστου χρόνου, σας απευθύνουμε αυτή την επιστολή όχι ως ένα τυπικό αίτημα, αλλά ως μια κραυγή αγωνίας που διαχρονικά εκφράζουν τόσο οι εκπαιδευτικές οργανώσεις όσο και οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί που υπηρετούν επί σειρά ετών υπό καθεστώς εργασιακής ανασφάλειας.

Εδώ και περισσότερο από τρία έτη, το ζήτημα των καταλόγων διορισίμων και διοριστέων, καθώς και των μορφών εργοδότησης (αντικαταστάτες, συμβασιούχοι, αορίστου χρόνου), επανέρχεται σταθερά στον δημόσιο διάλογο, χωρίς ωστόσο να καταλήγει σε μια οριστική ρύθμιση. Οι προτάσεις που κατά καιρούς κατατέθηκαν —διατήρηση, κατάργηση ή δημιουργία κλειστών καταλόγων— όχι μόνο δεν οδήγησαν σε σύγκλιση, αλλά συνέβαλαν στη διαμόρφωση πόλων έντασης και αντιπαράθεσης.

Η μετατόπιση της συζήτησης προς συγκρουσιακές λογικές έχει ως αποτέλεσμα την αποδυνάμωση της ουσίας του προβλήματος και, ενίοτε, τη στοχοποίηση εκπαιδευτικών χωρίς επαρκή τεκμηρίωση. Το διακύβευμα, ωστόσο, δεν μπορεί να εξαντλείται σε αντιπαραθέσεις μεταξύ επιμέρους ομάδων, αλλά οφείλει να επανατοποθετηθεί στο πεδίο της θεσμικής ευθύνης και της εκπαιδευτικής πολιτικής. Η χάραξη συνεκτικής πολιτικής και η εξεύρεση δίκαιης λύσης δεν αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των επηρεαζόμενων ομάδων, αλλά πρωτίστως ευθύνη της Πολιτείας. Είναι το κράτος εκείνο που οφείλει να διαμορφώσει το πλαίσιο που θα διασφαλίζει τους εκπαιδευτικούς, με όρους συνέπειας, ισονομίας και θεσμικής αξιοπιστίας. Η καθυστέρηση στη λήψη αποφάσεων δεν παρατείνει απλώς μια εκκρεμότητα, αλλά έχει ήδη αρχίσει να αποδιοργανώνει τα σχολεία μας.

Κοινή συνισταμένη όλων των προσεγγίσεων αποτελεί η ανάγκη διασφάλισης των εκπαιδευτικών με αποδεδειγμένη προϋπηρεσία. Η αρχή αυτή δεν συνιστά απλώς συνδικαλιστικό αίτημα, αλλά θεμελιώνεται σε βασικές αρχές δικαίου, συνέπειας της Πολιτείας και αξιοπιστίας των θεσμών. Η παρατεταμένη αβεβαιότητα υπονομεύει την επαγγελματική προοπτική των εκπαιδευτικών και ταυτόχρονα διαβρώνει τη συλλογική εμπιστοσύνη προς το εκπαιδευτικό σύστημα και πλεον, συνιστά συνειδητή πολιτική επιλογή διατήρησης της αβεβαιότητας.

Τα διαθέσιμα δεδομένα καταδεικνύουν ήδη μια ανησυχητική εξέλιξη: το επάγγελμα του εκπαιδευτικού καθίσταται ολοένα και λιγότερο ελκυστικό για τους νέους, ενώ η συμμετοχή στις εξετάσεις διορισίμων παρουσιάζει φθίνουσα πορεία. Το γεγονός αυτό δεν μπορεί να ιδωθεί αποκομμένα· συνιστά σαφή ένδειξη απομάκρυνσης από το επάγγελμα, η οποία, εάν παγιωθεί, θα καταστήσει προβληματική τη μελλοντική στελέχωση των σχολείων.

Ιδιαίτερη σημασία έχει να αναγνωριστεί ότι οι εκπαιδευτικοί που υπηρετούν σήμερα υπό αυτές τις συνθήκες δεν λειτούργησαν αυθαίρετα. Πολλοί εξ αυτών ανταποκρίθηκαν σε πραγματικές ανάγκες της εκπαίδευσης, εγκαταλείποντας άλλες επαγγελματικές επιλογές, προσδοκώντας να προσφέρουν με όρους σταθερότητας και όχι προσωρινότητας. Η εκ των υστέρων απόδοση της ευθύνης στους ίδιους αποτελεί κατάφωρη αδικία απέναντι σε ανθρώπους που στήριξαν το κράτος όταν τους είχε ανάγκη.

Υπό το πρίσμα αυτό, η ανάγκη για άμεση και οριστική ρύθμιση καθίσταται επιτακτική. Μια ρύθμιση που οφείλει να εδράζεται:
• στην αξιοκρατία,
• στην ουσιαστική αναγνώριση της προϋπηρεσίας,
• στην αποκατάσταση της επαγγελματικής ασφάλειας,
• και στη διασφάλιση της εύρυθμης στελέχωσης των σχολικών μονάδων.

Η χρονική μετάθεση της επίλυσης ή η διατήρηση της εκκρεμότητας δεν αποτελεί ουδέτερη επιλογή· αντιθέτως, εντείνει το πρόβλημα και θέτει σε κίνδυνο τη λειτουργική επάρκεια του εκπαιδευτικού συστήματος. Ήδη διαφαίνεται ο κίνδυνος αδυναμίας επαρκούς στελέχωσης των σχολείων στο άμεσο μέλλον, όπως καταδεικνύεται και από τα αποτελέσματα των εξετάσεων του 2025, τα οποία δεν μπορούν πλέον να ερμηνευθούν ως συγκυριακό φαινόμενο.

Η βασική μας διεκδίκηση παραμένει σαφής: απαιτούμε τη διασφάλιση των εκπαιδευτικών με αποδεδειγμένη προϋπηρεσία, μέσα από ρύθμιση που να τους παρέχει πραγματικές προοπτικές μονιμοποίησης. Η αναγνώριση της προϋπηρεσίας οφείλει να αποτυπώνεται σε συγκεκριμένες πολιτικές αποφάσεις. Μόνο προσεγγίσεις που κινούνται προς αυτή την κατεύθυνση μπορούν να θεωρηθούν αποδεκτές.

Με επίγνωση της πολυπλοκότητας του ζητήματος, αλλά και της θεσμικής ευθύνης που το συνοδεύει, σας καλούμε να προχωρήσετε άμεσα στις αναγκαίες αποφάσεις, ώστε να δοθεί ένα οριστικό τέλος στην παρατεταμένη αυτή κατάσταση αβεβαιότητας. Η μη επίλυση του ζητήματος δεν συνιστά απλώς διοικητική εκκρεμότητα, αλλά επιλογή με συγκεκριμένες και προβλέψιμες συνέπειες για τη λειτουργική επάρκεια του δημόσιου σχολείου. Αναμένουμε, χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση, την ανακοίνωση μιας δίκαιης και οριστικής λύσης.