- ΟΕΛΜΕΚ
- 21 Ιουλ 2026 - 13:18
Σύστημα Διορισμών: Ουσιαστικός διάλογος ή διαδικασία νομιμοποίησης μιας προειλημμένης επιλογής;
Του ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ*
Όσο εξελίσσεται ο διάλογος για το σύστημα διορισμών, τόσο ενισχύονται οι προβληματισμοί για το κατά πόσο πρόκειται για μια πραγματική προσπάθεια συνδιαμόρφωσης μιας λειτουργικής, δίκαιης και επαρκούς λύσης για την περίοδο μετά το 2027.
Η ΠΟΕΔ έχει ήδη επισημάνει ότι δεν μπορεί να υπάρξει ουσιαστικός διάλογος χωρίς μια ολοκληρωμένη και σαφή γραπτή πρόταση, η οποία να επιτρέπει στους εμπλεκόμενους φορείς να μελετήσουν όλα τα δεδομένα και να τοποθετηθούν υπεύθυνα και τεκμηριωμένα.
Παράλληλα, και η εμπειρία από τη συνάντηση της Γραμματείας της ΟΕΛΜΕΚ με την Υπουργό Παιδείας δημιουργεί έντονο προβληματισμό. Αντί να δοθούν ξεκάθαρες απαντήσεις και να παρουσιαστεί ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο, αποχωρήσαμε με νέα ερωτήματα, περισσότερες ασάφειες και σημαντικά κενά ως προς το τι ακριβώς προτείνεται.
Σε έναν διάλογο τέτοιας σημασίας, δεν μπορεί η ασάφεια να αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της διαδικασίας. Όταν οι προτάσεις παρουσιάζονται αποσπασματικά, χωρίς όλα τα δεδομένα και χωρίς σαφή εικόνα των συνεπειών τους, οι συμμετέχοντες δεν έχουν τη δυνατότητα να αξιολογήσουν ουσιαστικά τις επιλογές που τίθενται ενώπιόν τους.
Ένα ακόμη στοιχείο που ενισχύει τον προβληματισμό είναι η μη παράδοση των πρακτικών των συναντήσεων στην ΟΕΛΜΕΚ. Σε μια διαδικασία που αφορά το εργασιακό μέλλον χιλιάδων εκπαιδευτικών και τη διαμόρφωση του νέου πλαισίου διορισμών, η πρόσβαση στα πρακτικά αποτελεί σημαντικό στοιχείο διαφάνειας και διασφάλισης της ορθής αποτύπωσης των θέσεων που κατατίθενται.
Το βασικό ερώτημα, επομένως, είναι ποιος είναι ο πραγματικός στόχος αυτής της διαδικασίας.
Αναζητούνται οι καλύτερες δυνατές λύσεις, χωρίς δογματισμούς και προαποφασισμένες θέσεις, που να λαμβάνουν υπόψη τις πραγματικότητες της εκπαίδευσης και να οδηγούν σε ένα λειτουργικό, δίκαιο και επαρκές σύστημα διορισμών μετά το 2027;
Ή έχει ήδη τεθεί ως δεδομένη η εφαρμογή της πρόνοιας για κατάργηση του καταλόγου διοριστέων και τώρα αναζητούνται απλώς τρόποι περιορισμού και διαχείρισης των συνεπειών αυτής της επιλογής;
Γιατί, αν συμβαίνει το δεύτερο, τότε δεν μιλάμε για διάλογο που αναζητά την καλύτερη λύση. Μιλάμε για μια διαδικασία προσαρμογής της πραγματικότητας σε μια ήδη επιλεγμένη κατεύθυνση.
Για την ΟΕΛΜΕΚ, σύμφωνα και με τις αποφάσεις της ΠΣΓΑ, η προτεραιότητα είναι ξεκάθαρη: η διασφάλιση του εργασιακού μέλλοντος των συναδέλφων συμβασιούχων, αντικαταστατών και αορίστου χρόνου.
Η ΠΣΓΑ της ΟΕΛΜΕΚ έχει καθορίσει με σαφήνεια τη θέση της: «σε περίπτωση που η αρχική πρόταση της ΟΕΛΜΕΚ για τη δημιουργία κλειστών καταλόγων, στους οποίους θα ενταχθούν οι αορίστου χρόνου, οι συμβασιούχοι και οι αντικαταστάτες που θα έχουν αναγνωρισμένη προϋπηρεσία στη Δημόσια Εκπαίδευση πριν από το 2027 και από τους οποίους θα διενεργούνται διορισμοί και μετά το 2027 μέχρι να εξαντληθούν, δεν είναι εφικτή για νομικούς ή άλλους λόγους, η ΟΕΛΜΕΚ δεν πρόκειται να αποδεχτεί την κατάργηση των Πινάκων Διοριστέων το 2027.»
Η θέση αυτή είναι ξεκάθαρη. Συνεπώς, η συμμετοχή σε έναν διάλογο που οδηγεί τελικά σε κατάργηση των Πινάκων Διοριστέων, χωρίς να έχει διασφαλιστεί ο πιο πάνω στόχος, δεν μπορεί να θεωρείται ουδέτερη στάση. Δημιουργεί ζήτημα ευθύνης, καθώς κινδυνεύει να λειτουργήσει ως έμμεση νομιμοποίηση μιας εξέλιξης που δεν έχει πραγματικά συνδιαμορφωθεί.
Το Υπουργείο Παιδείας οφείλει να προσέλθει στον διάλογο με πραγματική διάθεση αναζήτησης λύσεων και όχι με δογματισμούς, τακτικισμούς ή προειλημμένες αποφάσεις που αποσκοπούν στην επιβολή μιας συγκεκριμένης επιλογής.
Πρέπει όλες οι διαθέσιμες επιλογές να παραμείνουν στο τραπέζι.
Ένας ουσιαστικός διάλογος προϋποθέτει ανοικτό αποτέλεσμα, ειλικρινή ανταλλαγή απόψεων και πραγματική δυνατότητα αλλαγών. Οι λύσεις δεν μπορούν να προκύψουν μέσα από μια διαδικασία που απλώς καλείται να επικυρώσει μια ήδη ειλημμένη απόφαση.
Η ΟΕΛΜΕΚ έχει ευθύνη να απαιτήσει έναν διάλογο με καθαρούς όρους: σαφείς προτάσεις, πλήρη ενημέρωση, πρόσβαση στα πρακτικά των συζητήσεων και πραγματική δυνατότητα αλλαγής των τελικών αποφάσεων.
Γιατί διάλογος χωρίς διαφάνεια, χωρίς πλήρη εικόνα και χωρίς ανοικτό αποτέλεσμα δεν είναι ουσιαστικός διάλογος. Είναι μια διαδικασία που κινδυνεύει να μετατραπεί σε προσχηματική διαβούλευση για την εφαρμογή μιας ήδη ειλημμένης επιλογής.
Δυστυχώς, η μέχρι σήμερα προσέγγιση του Υπουργείου δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας για την επιτυχία αυτού του διαλόγου. Από όσα έχουν παρουσιαστεί μέχρι στιγμής, φαίνεται να υπάρχει μια σαφής επιδίωξη κατάργησης του Πίνακα Διοριστέων με οποιοδήποτε κόστος, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι σοβαρές επιπτώσεις που θα προκύψουν για εκατοντάδες συναδέλφους.
Την ίδια στιγμή, διαφαίνεται πρόθεση για σημαντικές εκπτώσεις στα φίλτρα εισαγωγής στο σύστημα, με αποκλειστικό στόχο τη δημιουργία επαρκούς αριθμού υποψηφίων ώστε να καταστεί εφαρμόσιμος ο συνολικός σχεδιασμός. Για τις συγκεκριμένες πτυχές του σχεδιασμού θα επανέλθουμε αναλυτικά σε επόμενο άρθρο.
Οι απόλυτες αυτές προσεγγίσεις του ΥΠΑΝ παρουσιάζονται επικοινωνιακά ως μια «ισορροπημένη λύση». Αν όμως μια πρόταση είναι πράγματι τόσο ισορροπημένη όσο υποστηρίζεται, τότε το Υπουργείο οφείλει να την παρουσιάσει άμεσα χωρίς άλλες καθυστερήσεις με απλό, ξεκάθαρο και ειλικρινή τρόπο στους επηρεαζόμενους συναδέλφους και στην κοινωνία. Μόνο έτσι θα φανεί το πραγματικό μέγεθος της αναστάτωσης και των αντιδράσεων που είναι βέβαιο ότι θα προκαλέσουν οι επιλογές του.
Εάν, αντίθετα, το Υπουργείο επιμείνει στην ίδια κατεύθυνση, θα αναλάβει και την ευθύνη για την ένταση που θα προκληθεί.
Όσοι από εμάς αναγνωρίζουμε τη βαριά ευθύνη που συνεπάγεται η εκπροσώπηση χιλιάδων συναδέλφων δεν πρόκειται να λειτουργήσουμε ως επικοινωνιακό άλλοθι ούτε να ωραιοποιήσουμε μια πολιτική που θεωρούμε ότι υπονομεύει δικαιολογημένες προσδοκίες και οδηγεί σε σοβαρές ανατροπές, βυθίζοντας εκατοντάδες συναδέλφους σε ένα καθεστώς εργασιακού άγχους, μόνιμης αβεβαιότητας και αχαρτογράφητων προοπτικών.
Θα παρουσιάσουμε τα δεδομένα όπως πραγματικά είναι και θα αναδείξουμε τις ουσιαστικές συνέπειες των προτεινόμενων αλλαγών, όσο κι αν αυτό ενοχλεί την αφήγηση του Υπουργείου. Παράλληλα, θα πρέπει να αξιοποιήσουμε όλα τα διαθέσιμα συνδικαλιστικά, θεσμικά και νομικά μέσα, προκειμένου να στηρίξουμε τους συναδέλφους μας. Η ευθύνη μας δεν είναι να προσαρμοστούμε σε προειλημμένες αποφάσεις, αλλά να διεκδικήσουμε λύσεις που να διασφαλίζουν πραγματικά τα δικαιώματα και το εργασιακό μέλλον των συναδέλφων μας.
*Γενικός Αντιπρόσωπος Α.Φ.Ε.Κ. 2026-29 Γενικός Ταμίας ΟΕΛΜΕΚ 2026-29
