Η σημασία του προσχολικού σχολείου

ΤΟΥ ΔΡΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ*

Στις αναπτυσσόμενες χώρες, η προσχολική εκπαίδευση συχνά θεωρείται πολυτέλεια. Είναι χρήσιμο, ωστόσο, να επενδύουμε στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, όταν υπολείπονται τα βασικά θεμέλια;

Η γνωστική και κοινωνικο-συναισθηματική ανάπτυξη στην ηλικία κάτω των έξι ετών επηρεάζουν την μελλοντική σχολική επίδοση και γενικά την ζωή των ανθρώπων.

Επίσης, σε αυτή την ηλικία τα παιδιά μαθαίνουν να διαχειρίζονται τα συναισθήματα τους και να ανταποκρίνονται σε όλο και πιο σύνθετες συναισθηματικές καταστάσεις.

Κατά συνέπεια η ζωή των παιδιών μπορεί να βελτιωθεί, αν βελτιωθεί και το περιβάλλον στο οποίο ζουν και αποκτούν τις πρώτες τους εμπειρίες. Κομμάτι αυτού του περιβάλλοντος είναι και τα νηπιαγωγεία.

Στην Κυπριακή κοινότητα, η υποχρεωτική εκπαίδευση ξεκινά στην ηλικία των τεσσάρων χρονών και έξι μηνών. Ωστόσο, σχεδόν όλα τα παιδιά εγγράφονται στο νηπιαγωγείο από την ηλικία των τριών ετών. Συνεπώς, υπάρχει σαφώς μια κοινωνική συναίνεση σχετικά με τη σημασία αυτού του πρώτου σταδίου της εκπαίδευσης. Ο λόγος είναι γιατί τα πρώτα χρόνια της ζωής είναι κρίσιμα για την σωματική, νευρολογική, γνωστική και κοινωνικο-συναισθηματική ανάπτυξη.

Όπως έχουν δείξει πρόσφατες έρευνες, υπάρχουν σημαντικές περίοδοι για την ανάπτυξη των γνωστικών ικανοτήτων, ειδικά των γλωσσικών και άλλων δεξιοτήτων. Το μυαλό των νέων παιδιών αναπτύσσεται γρήγορα στην προσχολική ηλικία, όταν τα παιδιά βρίσκονται στην κορύφωση της περιέργειας και του ενδιαφέροντος τους να εξερευνήσουν τον κόσμο τους. Η δημιουργία ερεθισμάτων για τα παιδιά σε αυτή την ηλικία ουσιαστικά πυροδοτεί μια αύξηση στις νευρικές συνδέσεις του εγκεφάλου που διατηρείται εφ' όρου ζωής.
Πλαισιωμένα και δεχόμενα συνεχώς εξωτερικά ερεθίσματα και τονώσεις τα παιδιά που φοιτούν σε νηπιαγωγείο αναπτύσσονται και ανθίζουν περισσότερο. Επίσης, είναι πιο σπάνιο για αυτά τα παιδιά ότι θα διπλασιάσουν ή θα εγκαταλείψουν τα μαθήματα στα σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Αρκετές επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι τα πιο ευάλωτα παιδιά έχουν να κερδίσουν περισσότερα με την προσχολική εκπαίδευση. Η προσχολική εκπαίδευση είναι ο καλύτερος τρόπος παροχής ίσων ευκαιριών για όλα τα παιδιά.
Ένα από τα πιο δύσκολα και υψηλής ευθύνης επαγγέλματα είναι αυτό του/της νηπιαγωγού γιατί διαμορφώνει/ διαπλάθει την ψυχή και το χαρακτήρα του παιδιού.

«Αν δεν έχεις τα κότσια να γίνεις νηπιαγωγός, να γίνεις δάσκαλος.
Είναι το ίδιο υπεύθυνο. Κι αν δεν μπορείς ούτε δάσκαλος, τότε να γίνεις καθηγητής» Πηγή: ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΠΑΪΣΙΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
Όλοι συμφωνούν για την σημασία του νηπιαγωγείου και τον σημαντικό ρόλο του νηπιαγωγού σαν παιδαγωγού.
Όταν επιλέγει κάποιος συνειδητά το επάγγελμα του νηπιαγωγού πρέπει να έχει στο νου του την απέραντη αγάπη για το κάθε παιδί που περνά από τα χέρια του.

Γιατί μόνο μέσω της αγάπης, τα παιδιά κατορθώνουν να συνεργάζονται και να γίνουν μια δεμένη ομάδα μεταξύ τους. Μόνο μέσω της αγάπης αποκτούν αυτοπεποίθηση κι εμπιστοσύνη και απελευθερώνονται πετυχαίνοντας ταυτόχρονα και τους εκπαιδευτικούς στόχους. Μαθαίνουν ουσιαστικά, κάνοντας ταχεία γνωστικά άλματα και όλα αυτά μέσα σε κλίμα χαράς και ασφάλειας.
Ο νηπιαγωγός χρειάζεται να γίνει μέτοχος της δημιουργίας και της χαράς μέσα στην τάξη και να πάρει ρόλο σε παιχνίδια δραματοποίησης.

Καθώς τα παιδιά πραγματοποιούν τη μετάβαση από το οικογενειακό περιβάλλον στο νηπιαγωγείο, οι νηπιαγωγοί αναλαμβάνουν το ρόλο του γονεϊκού υποκατάστατου.

Οι εμπειρίες των παιδιών από τις σχέσεις τους με τους γονείς μεταφέρονται στις σχέσεις των παιδιών με τις νηπιαγωγούς. Τα παιδιά μαθαίνουν να υπακούουν σε κανόνες τους οποίους συνήθως δεν ακολουθούν με τους γονείς τους.

Οι Κυπριακές αρχές υποστηρίζουν ευρέως την δευτεροβάθμια και την τριτοβάθμια εκπαίδευση αλλά τα νηπιαγωγεία, επωφελούνται μιας μικρής μερίδας του προϋπολογισμού.

Ο λόγος για αυτήν την υποχρηματοδότηση ίσως είναι η αντίληψη ότι η προσχολική εκπαίδευση είναι μια πολυτέλεια, για την οποία δεν πρέπει να ανησυχούμε, όταν το υπόλοιπο του εκπαιδευτικού συστήματος λειτουργεί σωστά. Είναι χρήσιμο, ωστόσο, να επενδύσουν στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, όταν τα βασικά θεμέλια λείπουν; Μήπως τα φτωχά παιδιά δεν έχουν ενδιαφέρον για την έναρξη της εκπαίδευσης τους σε ισότιμη βάση;

Η σημασία της μητρικής εκπαίδευσης απέχει πολύ από το να είναι καθαρά θεωρητική. Οι γονείς θέλουν το καλύτερο για τα παιδιά τους και είναι περήφανοι για την πρόοδό τους. Το κύριο πρόβλημα είναι συνήθως η έλλειψη πόρων για την κατασκευή παιδικών σταθμών, την εκπαίδευση εξειδικευμένου προσωπικού και την παροχή εκπαιδευτικού υλικού καθώς και η έλλειψη πόρων από τους γονείς για να στείλουν τα παιδιά νηπιαγωγείο. Η αύξηση των επενδύσεων στην προσχολική εκπαίδευση δεν μπορεί φυσικά να είναι σε βάρος της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας. Ωστόσο, η παραμελημένη προσχολική εκπαίδευση είναι επίσης μια κακή επιλογή, και υποθηκεύει σημαντικές δυνατότητες για την ανάπτυξη και υπονομεύει το αποτέλεσμα όλων των άλλων επενδύσεων που διατίθενται για την εκπαίδευση.
*Καθηγητής Πληροφορικής – Μέσης Γενικής Εκπαίδευσης
dimitriarte@cytanet.com.cy

Tags ΔΡΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ*, ΠΡΟΣΧΟΛΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ,

---

---

---

This thread has been closed from taking new comments.

---